Home / Opinion / Hvorfor bombede NATO Jugoslavien?

Hvorfor bombede NATO Jugoslavien?

Skriver: Skender Iight

I disse år, efter NATO’s afgrundsintervention mod Jugoslavien, har vi ofte set og hørt holdninger og udtalelser fra de mest forskelligartede, i ikke nogle få tilfælde, selv med u gode hensigter, hvilket giver andre retninger, end det faktisk havde.

Efter Anden Verdenskrig var der omkring 1200 konflicacies, som NATO intervenerede i tilfælde af Kosovo, Bosnien, men ikke i tilfælde af Burma, Cambodja, Tjetjenien, Congo, Iran-Irak-krigen, Liberia, Libanon, Somalia osv. Denne organisation (NATO), der blev dannet i den nordatlantiske traktat den 4. Mod NATO var det Warszawapagten, som NATO under Den Kolde Krig ikke gennemførte nogen militær operation, selv om Warszawapagten i denne periode havde gennemført adskillige invasioner mod flere ikke-NATO-lande, såsom Polen i 1956 og derefter i 1968 mod Tjekkiet-Slovakiet. Indtil efter Anden Verdenskrig indtil slutningen af den kolde krig, over 75% af dødsfaldene fandt sted i konflicacy. Indtil USA havde det grebet ind mere end 240 gange og kunne passere i alt 300 tilfælde, herunder fra demonstrationsaktioner til større krige, indtil USA efter den kolde krig ved 36 lejligheder sendte fredsbevarende missioner, og fra Anden Verdenskrig til den kolde krig havde sendt missioner 10 gange.

Men det var først efter Den Kolde Krig, at NATO greb ind selv i tilfælde, hvor diplomatiet slog fejl, med det formål at håndtere krisen. Efter offentligt pres opfordrede FN NATO til at gribe ind i den bosniske krig efter påstande om at have begået krigsforbrydelser mod civile. For første gang gjorde NATO i den bosniske konflikt
sine første bestræbelser på at bringe urolighederne til ophør, som begyndte med: 1. Operation “Marriage Monitor” den 16.
2. Efterfulgt af Operation Sky Monitor, der blev sanktioneret ved FN’s Sikkerhedsråds resolution 781, og som forbød flyveområdet i bosnisk luftrum, men som serbiske fly ved ca. 500 lejligheder overtrådte stop.
3. Operation Maritime Guard, fra 22.
4. Operation Deny Flight fra den 13. Februar 1994 nedskød det amerikanske fly i NATO, der opfyldte Operation Deny Flight, 4 fly af 6, som havde bombet en bosnisk fabrik, for at overtræde flyveforbudszonen. Mens serbiske kilder påpeger, at 5 af deres 6 fly blev skudt ned i denne hændelse, var denne hændelse det første tilfælde i NATO’s historie, som var involveret i kampene.
5. Operation Sharp Guard, der fra den 15.
6. Kulminerede i den første luftlejr startede den 30. august og sluttede den 20. september 1995 i “Deliberate Force” Opration, efter at hæren af den selvbenævnte “republika srpska” havde truet og angrebet FN-udpegede sikre zoner i Srebrenica og Markala, derefter ved Sarajevo-markedets granaton den 28. august 1995.
Efter afslutningen af konflikten i Bosnien gennemførte NATO også tre operationer i landet, som er IFOR (Operation Join Endeavour) og SFOR (Operation Join Guard og Operation Join Forge).

Prandaj me rastin e konfliktit të Bosnjës, shohim evoluimin e NATO-s, nga një organizatë krejtësisht defanzive ushtarake, që nuk kishte vepruar në asnjë rast më parë, në një organizatë që do merrte rolë më aktiv.

Në të njejtën kohë Perëndimi nuk ishte i përgatitur që ta emërtonte si luftë dhe që t’i përgjigjej Serbisë, madje tërë kohën duke u përpjekur ta shmangnin veprimin ushtarak kundër Jugosllavisë, duke përdorur diplomacinë dhe duke menduar që përmes saj do arrinin të shmangnin veprimet ushtarake, madje edhe përmes demonstrimit të veprimeve ushtarake vetëm nëse dështonte diplomacia.  Askush nuk do hynte në luftë, askush nuk do sakrifikonte jetën e vetë, për ta mbrojtur dhe çliruar vendin e tjetrit. Intervenimi humanitar i NATO-s, në rastin e krizës humanitare në Kosovë, ishte rasti më i pastër në histori. Derisa zërat që ndryshe theksojnë, që kishte edhe qëllime të tjera, qartë janë pjesë të propagandës serbe karshi këtij intervenimi humanitar. Në rastin kur Serbia përgatitej për ekzekutimin e planit për spastrim etnik në Kosovë, NATO e kuptoi situatën që ishte tejet serioze dhe me qëllim të parandalimit të saj,  edhe pse nga shumë burime theksohet që ajo veproi me vonesë, do duhej të ndërhynte edhe më përpara.

Kosova paraqiste një nga imperativët moral më të qartë, që impononte veprimin ushtarak, që nga Lufta e II Botërore. Afër 2 milion njerëz në Kosovë, kërcënoheshin nga spastrimi etnik dhe s’kishte asnjë dyshim për atë që ndodhte dhe për pasojat që në të ardhmen mund të ndodhnin. Perëndimi kishte përvojën e holokaustit në Luftën e II Botërore dhe poashtu edhe pasojat e spastrimit etnik në Bosnje. Të njejtat operacione Serbia i përgatiste edhe në gusht të 1998 dhe me shkeljen e kushteve të marrëveshjes së tetorit 1998, qartë provohej që Serbia shumë shpejt do të shkonte në luftë me popullin e Kosovës.  Gjegjësisht ishte e pritshme lufta e Serbisë ndaj popullatës civile tërësisht të papërgatitur për t’iu kundëvënë forcës ushtarake, policore dhe paramilitare të Serbisë. Pushtimi Osman, në bashkësundim me Patrikanën e Stambollit, e kishte bërë të veten, duke tjetërsuar edhe kulturën Shqipëtare të mbrojtjes së vendit. E kjo do nënkuptonte një krizë të rëndë humanitare dhe një spastrim etnik të ri në Europë, edhe në rastin e Kosovës.
Vetë NATO, deklaroi më 23 prill 1999, objektivat e saj ndaj intervenimit ushtarak humanitar në rastin e Kosovës:
1.       Verifikimin e ndalimit të të gjitha veprimeve ushtarake dhe dhënijes fund menjëherë të dhunës dhe represionit;
2.      Tërheqjen nga Kosova të  forcave ushtarake, policore dhe paramilitare;
3.      Stacionimin në Kosovë të prezencës ushtarake ndërkombëtare;
4.      Kthimin e pakusht dhe të sigurtë të refugjatëve dhe personave të zhvendosur dhe mospengimin  në qasjen e tyre në organizatat e ndihmës humanitare, si dhe
5.      Themelimi i një marrëveshje kornizë politike për Kosovën, mbi bazën e Pajtimit të Rambujes në pajtim me ligjin ndërkombëtar si dhe me Kartën e Kombeve të Bashkuara.

Madje edhe intensifikimi i bombardimeve kundër Jugosllavisë, u bë me rastin kur Serbia filloi spastrimin masiv etnik,  gjë që tregonte që praktikisht  intervenimi i NATO-s, kishte qëllimin primarë ndalimin e spastrimit etnik.

Prandaj ishte dhe mbeti tërësisht intervenim ushtarak humanitar, më i pastër dhe më i pakontestuar deri më tash.

Më:30.04.2021

Skender Jashari  i burgosur politik nga  EULEX, për   rastet  e sulmeve kundër policisë dhe xhandarmërisë  së Serbisë në  Dobrosin komuna e Bujanocit. Ky shkrim është  pjesë e  marrur nga  punimi i bërë  gjatë  qëndrimit në  burgimin politik!
Master drejtimi juridiko-penal dhe studime joformale ushtarake.

About admin

x

Check Also

Sa të gënjyer ishim !

/ Intervist që ia vlen të lexohet e rilexohet/ Intervistë me ish ...